Không phải chuyện gì phức tạp làm sai liều thuốc của trẻ, mà là cái thìa trong ngăn bếp. Thìa trong nhà không có kích cỡ chuẩn nào, nên cùng một lời dặn mà mỗi nhà đong ra một lượng khác.
Vì sao không đong thuốc bằng thìa ăn cơm
- Vì thìa trong nhà không có kích cỡ chuẩn
- Thìa nhà này khác thìa nhà kia
- Và cùng một cái thìa thì đầy hay vơi cũng khác nhau
- Lời dặn thì chính xác còn dụng cụ thì không
- Nên liều thật lệch khỏi liều được kê
Mục thứ tư là chỗ lệch, và nó là kiểu sai không ai thấy vì mọi bước khác đều đúng.
Sai ở chỗ nào thì thuốc mất tác dụng
- Đong thiếu thì phần thuốc vào ít hơn mức cần
- Đong thừa thì thành quá mức, nhất là với trẻ nhỏ
- Cả hai hướng đều xảy ra và không hướng nào thấy được
- Rồi đợt điều trị bị đánh giá là thuốc không hiệu quả
- Mục thứ hai là hướng đáng lo hơn ở trẻ
Mục cuối là kết cục hay gặp, và nó dẫn tới việc đổi thuốc trong khi chỉ cần đổi dụng cụ.
Vậy đong bằng gì
- Bằng đúng dụng cụ đi kèm hộp thuốc
- Bơm đưa thuốc, ly có vạch, hoặc thìa có vạch của chính hộp đó
- Không lấy dụng cụ của hộp khác
- Vì vạch của mỗi loại được làm cho loại đó
- Mục thứ ba là điều hay bị làm sai
Mục cuối là lý do, và nó là chỗ nhiều người tưởng dụng cụ nào cũng như nhau.
Về ba loại dụng cụ thường có
- Bơm đưa thuốc: chính xác nhất và tiện nhất cho trẻ nhỏ
- Ly có vạch: dùng cho lượng lớn hơn
- Thìa có vạch: tiện nhưng dễ đổ hơn
- Chọn loại nào thì theo loại đi kèm hộp
- Mục đầu là loại nên xin nếu hộp không có
Mục cuối là lời khuyên thực tế, và nó là loại dễ dùng nhất với trẻ đang chống đối.
Đọc vạch thế nào cho đúng
- Đặt dụng cụ trên mặt phẳng và ngang tầm mắt
- Không nhìn từ trên xuống
- Với bơm thì đọc ở mép của phần đẩy
- Nhìn chéo là cách sai liều rất thường
- Mà không ai nhận ra
Mục thứ hai là thói quen cần bỏ, và nó làm lệch nhiều hơn mình tưởng.
Về việc lắc trước khi đong
- Có dạng nước cần lắc đều trước mỗi lần đong
- Không lắc thì phần đầu chai nhạt và phần cuối chai đậm
- Nên cùng một lượng mà liều thật khác nhau theo ngày
- Hỏi rõ loại của mình có cần lắc không
- Mục thứ ba là hậu quả thật
Mục cuối là câu hỏi ngắn, và nó giải quyết một nguồn sai kéo dài cả chai thuốc.
Về đong xong mà trẻ chỉ uống một nửa
- Đây là tình huống thường nhất và cũng khó nhất
- Đừng đong thêm phần mình đoán là thiếu
- Gọi hỏi nếu không rõ phải làm gì
- Cách phòng là chia thành hai lần đưa nhỏ thay vì một lần lớn
- Mục thứ hai là điều tuyệt đối không tự làm
Mục thứ tư là cách làm giảm hẳn tình huống này, và nó không đổi tổng lượng.
Về bơm đưa thuốc vào bên trong má
- Đưa đầu bơm vào phía bên trong má, không đưa vào giữa lưỡi
- Bơm chậm từng chút, không bơm một hơi
- Vì bơm nhanh vào giữa lưỡi dễ làm trẻ sặc và nhổ ra
- Giữ trẻ ngồi hoặc hơi dựng đầu, không cho nằm ngửa
- Mục thứ ba là lý do của hai mục đầu
Mục cuối là điều quan trọng về an toàn, và nằm ngửa là tư thế dễ sặc nhất.
Mất dụng cụ đong thì làm sao
- Hỏi xin dụng cụ khác ở nơi cấp thuốc
- Đừng đong tạm bằng thìa
- Đây là thứ thường được cho
- Và một lần hỏi thay cho cả đợt uống sai lượng
- Mục thứ hai là điều hay làm mà nên bỏ
Mục cuối là cách nghĩ đúng về giá của một câu hỏi, vì nó rất rẻ.
Về dụng cụ dùng cho nhiều loại
- Rửa và để khô giữa hai loại thuốc khác nhau
- Vì phần còn lại của loại trước lẫn vào liều của loại sau
- Tốt nhất là mỗi loại một dụng cụ riêng
- Và ghi tên thuốc lên dụng cụ nếu có nhiều loại
- Mục thứ hai là lý do
Mục cuối là chi tiết nhỏ mà đáng, nhất là khi trong nhà có nhiều loại nước cùng lúc.
Về giữ dạng nước sau khi mở
- Hỏi mở rồi thì giữ được bao lâu và giữ ở đâu
- Có loại phải giữ lạnh sau khi mở
- Ghi ngày mở lên nhãn chai
- Và đừng dùng tiếp chai của đợt bệnh trước
- Mục thứ ba là cách giữ được thông tin đó
Mục cuối là chỗ hay sai nhất, vì chai cũ trông vẫn bình thường.
Đổi được tại nhà và phần phải hỏi
- Đổi được: chỉ đong bằng dụng cụ đi kèm, đặt ngang tầm mắt khi đọc vạch
- Đổi được: đưa vào bên trong má, bơm chậm, giữ trẻ ngồi hoặc dựng đầu
- Đổi được: ghi ngày mở lên nhãn chai, rửa và để khô dụng cụ giữa hai loại
- Phải hỏi: loại này có cần lắc trước khi đong không, mở rồi giữ được bao lâu
- Phải hỏi: trẻ nhổ ra hoặc uống được một nửa thì làm gì
Ba mục đầu làm được ngay từ liều tối nay, và mục cuối là câu nên hỏi trước khi cần chứ không phải lúc đang xảy ra.
Dấu hiệu phải gọi hỏi ngay
- Đã đong bằng thìa nhiều ngày và không rõ lượng có đúng không
- Trẻ sặc, ho dữ dội hoặc khó thở trong lúc được cho uống
- Trẻ lừ đừ, khó gọi dậy, hoặc thở khác thường sau khi uống
- Trẻ nôn ngay sau khi uống và không rõ còn thuốc trong người không
- Mẩn khắp người, sưng môi hoặc mặt sau khi uống
Mục thứ hai và thứ ba cần xử trí ngay; mục đầu thì gọi hỏi để tính lại cho phần còn lại của đợt.
Nói câu này ở quầy thuốc
- "Cho tôi dụng cụ đong đi kèm loại này — tôi không đong bằng thìa."
- "Loại này có cần lắc trước khi đong không?"
- "Mở rồi thì giữ được bao lâu, có cần để tủ lạnh không?"
- "Cháu hay nhổ ra một nửa — có cách nào không?"
- "Tôi làm mất cái bơm đong — xin cái khác được không?"
Câu đầu là câu đổi được nhiều nhất trong cả bài, và nó thường được đáp ngay bằng một dụng cụ đưa cho mình.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao không đong thuốc bằng thìa ăn cơm?
Vì thìa trong nhà không có kích cỡ chuẩn: thìa nhà này khác thìa nhà kia, và cùng một cái thìa thì đầy hay vơi cũng khác nhau. Lời dặn thì chính xác còn dụng cụ thì không, nên liều thật lệch khỏi liều được kê.
Vậy đong bằng gì?
Bằng đúng dụng cụ đi kèm hộp thuốc: bơm đưa thuốc, ly có vạch, hoặc thìa có vạch của chính hộp đó. Không lấy dụng cụ của hộp khác vì vạch của mỗi loại được làm cho loại đó.
Đọc vạch thế nào cho đúng?
Đặt dụng cụ trên mặt phẳng và ngang tầm mắt, không nhìn từ trên xuống. Với bơm thì đọc ở mép của phần đẩy. Nhìn chéo là cách sai liều rất thường mà không ai nhận ra.
Mất dụng cụ đong thì làm sao?
Hỏi xin dụng cụ khác ở nơi cấp thuốc, đừng đong tạm bằng thìa. Đây là thứ thường được cho, và một lần hỏi thay cho cả đợt uống sai lượng.